XVI wiek (beta) API Github Twitter

Co wydarzyło się 13 czerwca

W Gdańsku na Długim Targu ścięto 13 przywódców luterańskiego buntu mieszczan

13 czerwca 1526 roku w Gdańsku na Długim Targu ścięto 13 przywódców buntu luterańskich mieszczan przeciw władzom miasta i duchowieństwu katolickiemu. Mieszczanie gdańscy w styczniu poprzedniego roku dokonali rewolty obalając burmistrza oraz wprowadzając zmiany religijne w duchu nauk Marcina Lutra. Zmiany te nie zostały zaakceptowane przez Zygmunta Starego mimo deklaracji gdańszczan o niezmiennej wierności wobec Korony. Od kwietnia 1526 r. król przebywał w mieście wraz z wojskiem i zajmował się przywracaniem panującej wiary i porządku, przywrócono patrycjuszowskie władze, wznawiano katolickie msze w kościołach. Grzybowski Stanisław, "Dzieje Polski i Litwy (1506-1648)", Wielka Historia Polski t.4, Kraków 2000, str. 63-65 Wikipedia Reformacja w Polsce Wikipedia Tumult gdański 1525–1526 Część luterańskich kaznodziejów uciekła, część została przewieziona do Malborka, gdzie mieli zostać straceni, zmianę wyroku na wygnanie z Prus Królewskich wyprosił u króla książę Albrecht Hohenzollern. Luterańscy mieszkańcy Gdańska, otrzymali dwa tygodnie na powrót na łono kościoła rzymskiego lub emigrację, księża katoliccy sympatyzujący z Lutrem jedynie dobę na podobną decyzję. old.luteranie.pl Rozwój Reformacji na Pomorzu (Janusz Małłek) Twarde działania Zygmunta Starego nie wykorzeniły jednak protestanckich sympatii gdańskich mieszczan, czemu sprzyjało sąsiedztwo luterańskich Prus Książęcych. W latach 1557/58 Gdańsk, Toruń i Elbląg uzyskały od Zygmunta II Augusta przywileje religijne, nie tyle przyznające pełną wolność wyznania ile prawo do wyznawania protestantyzmu w wybranych świątyniach i przyjmowanie Komunii pod dwoma postaciami, ograniczone czasowo, był to jednak wyłom w dotychczasowych zakazach i początek jawnego rozwoju luteranizmu w Prusach Królewskich.

Miejsce wydarzenia: Gdańsk Położenie geograficzne na mapie


Interesujące?

Zobacz inne ciekawe wydarzenia historyczne:

Wybuchło powstanie chłopskie na Sambii

W nocy z 2 na 3 września 1525 roku we wsi Kaymen (Sambia) wybuchło powstanie chłopów przeciw szlachcie pruskiej.

Więcej?

Albrecht Hohenzollern został ogłoszony banitą Rzeszy

19 stycznia 1532 roku książę Albrecht Hohenzollern, lennik Królestwa Polskiego został ogłoszony przez Sąd Kameralny Rzeszy banitą Rzeszy.

Więcej?

Zmarł Georg Giese, burgrabia królewski w Gdańsku

3 lutego 1562 roku w Gdańsku zmarł Georg Giese, kupiec, członek gdańskiej Rady Miejskiej, burgrabia królewski w latach 1554 i 1558.

Więcej?


Cytat dnia

Gdy taki jest los i przeznaczenie rzeczy ludzkich, że zgoda i pokój między ludźmi rozmaitych królestw i prowincyj wiecznie trwać nie mogą, i że po długotrwałym pokoju, wojna niekiedy następować musi, a sama zmienność rzeczy uczy, iż każde królestwo, nie mniej obawiać się drugiej, jak pierwszego spodziewać się powinno, najlepszą tedy, a rządcom królestw i prowincyj arcypożyteczną rzeczą jest, aby się zawczasu starali o to, iżby kraje i ludy im poddane, na wojnę , którąby im mógł wydać nieprzyjaciel zawsze były przygotowane, i do wszelakiego odporu przysposobione.

Jan Tarnowski, "Consilium rationis bellicae", 1558, Kraków, (wydanie z 1858 r.) str. 5

Książka dnia

Grzegorz Kucharczyk, Prusy. Pięć wieków, 2020

Historia Prus przygotowana przez profesora Grzegorza Kucharczyka, który "...podjął się syntetycznego opracowania dziejów państwa Hohenzollernów od XVI do XX wieku, którego losy wielokrotnie dramatycznie wiązały się z historią Polski. To próba nowego spojrzenia na te dzieje. Autor kładzie nacisk na historię polityczną, ale również uwzględnia najważniejsze aspekty dotyczące kultury, społeczeństwa i gospodarki."

Wydawnictwo: Bellona
Książka (lub ebook) dostępna w księgarni: ebookpoint.pl